Ngim lah ban pynïakhlad ia ka jingiap bad ka jingmihpat u Jisu. Ki long kum ki ar liang jong ka jingbteng ïa ka jingpynpaw jong ka burom jong u Blei ïa kaba la paw shai kdar ha ka jmgim, ka jingtrei bad jingiap jong u Jisu. Ka Kospel mynta ka sngi na u Ioannis (20:1-9), ka kren shaphang kawei ka jingshisha – ka jyntep bathylli. Ka Gospel shaphang u Jisu Khrist kam shym la kut tang ha ka por ka jingïap bad jingtep ïa U.

U Khrist ba la sahnarphna Ula jop ïa ka jingïap khnang ban ai jingim mynsiem bad jingkhlaiñ mynsiem ïa kiba ngeit ha U baroh

 Baroh kiei kiei kiba la jia hadien ka jingmihpat jong U; ka jingtep bathylli, ka jingpaw jong U ha la ki nongbud bad baroh ki  kam ba U la leh hadien ka jingmihpat ki dei ka jingthaw thymmai ïa ki bynriew.

Ngim dei ban pynïakhlad ïa ka jingïap bad jingmihpat u Jisu, kine ki dei ban ïaid lang ha ka lynti jong ka jingpynim namar ki long kum ki ar liang jong ka tyngka nar. Ka jingmihpat ka dei ka jingbteng ban pynpaw ïa ka burom u Blei lyngba ka jingim jong u Jisu, ki kam bad jingtrei jong U bad ka jingïap jong U. Na kane ka daw ngi shem ba ki Khristan ha ka spah snem banyngkong kim shym la pynbna ïa ka jingïap khlem ka jingmihpat. Ki la pynshisha ba ka jingïap ka dei kata kaba la pynurlong ïa ka Jynthoh Bakhuid ka Jutang Barim lyngba ka jingïap bad jingmihpat u Jisu.

Ka Gospel mynta ka sngi na u Ioannis (20:1-9), ka kren shaphang kawei ka jingshisha – ka jyntep bathylli. Ka sdang da ka jingshem jong ka Maria Magdalena ba ïa u mawkhang la dep weng noh na ka jyntep jong u Jisu bad ka la leit mareh bran bran ban rah ka khubor sha u Simon Petrus bad ha u synran, uta uba u Jisu u ieid.

Ka bynta jong ka Maria Magdalena ka paw bha ha kane ka Gospel. Wat lada ngi shem ïa ka ha baroh ki saw Gospel, hynrei dei u Ïoannis uba la ai kham bun kiei kiei kiba kham bniah ïa ka jingkynduh jong ka bad u Jisu. U la shim weibriew tang ïa ka ban sakhi ïa ka jingmihpat u Jisu bad sa kaba ar ban rah ïa ka khubor jong ka jingmihpat sha ki synran.

“Ha ka sngi nyngkong jong ka taïew” (20:1), ki dei ki kyntein kiba paw ha u Markus 16:2 bad Lukas 24:1, kata ka mut ‘ha dien ka Sabbath – ka Sngi u Trai’. U Matheus ruh u pynpaw ïa kajuh ka rukom, da kaba ong “ha ka pyrngab jong ka sngi nyngkong ka taïew” (Mat. 28:1). Ka kyntien ‘phyrngab’ hangne ka mut dang step phyrngab jong ka step. U Ïoannis u la pyndap shuh da kaba ong ‘katba dang dum’.

Ka Maria Magdalena ka la wan sha lum jyntep ha ka step phyrngab jong ka Sngi u Trai, lah ban long 6 baje mynstep

Ka jyn-ong u Ïoannis ‘dang dum’ ka lah ban long ba ka dei ka jingbymngeit, ka jingartatien ne  jingbymshai jingmut(3:19; 8:12; 12:35, 46). Hangne ngi lah ban ong ba ka Maria Magdalena ka la don kata ka jingbymshai jingmut shaphang jingmihpat u Jisu. Ka la kyndit bad sngewsih haba ka la ïohi ba ka jyntep ka thylli.

Ka daw ba ka Maria Magdalena ka wan sha ka jyntep ym shym la tip ha kane ka Gospel. U Markus ula thoh ba ka wan ban kyllan umphniang jingiwbih ïa ka met u Jisu (Mk 16:1). Ha ka Gospel u Ïoannis ruh ka lah ban dei ka juh ka jingthmu jong ka tangba khlem thoh.

Haba ka Maria Magdalena ka wan sha jyntep ka la ïohi ba la weng noh ïa u mawkhang. Ka Maria ka la kynnoh shisyndon ba la don ki nongtuh ki ba la tuh ia ka met jong u Jisu. Khlem pep ka la kynnoh ïa kito ki nongshun jong u Jisu ne ïa ki nongtuh. Hynrei ngi pule ba ka jingshisha ka paw ynda u Petrus u la ïohi ïa ki jain linen kiba neh hajuh khlem da pynthut ïa ki. U Jisu ula mihpat.

Balei ka Maria Magdalena ka la leit beit beit sha u Petrus? Ha ka Gospel jong u Markus 16:7, ngi shem ba dei ki angel kiba ong ïa ka ban leit sha u Petrus ban pynbna ïa ka khubor jong ka jingmihpat. Ka daw ka lah ban long ba u Petrus bad uta u synrang uba u Jisuu ieid ki dei ki synran kiba kham paw khmat napdeng ki apostol baroh.

Haba ka Maria Magdalena ka ong “ki la shim noh ïa u Trai’ ka pyni ïa ka jingbym thikna jong ka mano ba la shim ïa ka met u Jisu na ka jyntep. Kine ki kyntien jong ka ki pynduhnia ïa ka khubor hamsaïa ba la pynsaphriang da kito kiba pyrshah ïa u Jisu ba ïa ka met u Jisu la wan shim da ki synran jong U hi.

Ha ngi pule sani bha ïa ka jingkren jong ka Maria Magdalena ngi shem ba ka ong “Ngi” – “Ngim tip ha-ei ki la buh ïa U.”

Kane ka pyni ba kam shym la don marwei ha ka por leit sha lum jyntep, khlem pep ka la leit ryngkat bad kiwei ki kynthei kumba la kdew ha kiwei pat ki Gospel lait noh jong u Ïoannis.

U Ïoannis u la pynpaw ba dei ka Maria Magdalena kaba nyngkong kaba sakhi ïa ka jyntep basuda, kumba ka dei kaba nyngkong ban sakhi ruh ïa ka jingmihpat bad jingkiew u Jisu sha bneng.

Ha ki dkhot 3-5 ngi shem ba u Petrus bad u synran ba u Jisu u ieid ki la leit sha ka jyntep. U Petrus u long uba stet ban kren ne ban leh ïa kiei kiei ban ïa kiwei pat ki synran. Haba u la ïohsngew ïa ka jyntep basuda, ula ïeng joit ban leit shata. Ka jingkitkhia jong u ka la pynpaw ka jinglong bakyrpang ha ka jingïathuh khana shaphang ka jingmihpat.

Baroh arngut, u Petrus bad uta u wei pat u synran ki la mareh sha jyntep. Kum ka Maria, ki ruh ki la long kyrkieh bad sngew phylla. U synran uba u Jisu u ieid ula mareh kham stet ban ïa u Petrus bad u la poi nyngkong ha jyntep. Hynrei ynda la poi ha jyntep une u synran u shu dem bad peit na shabar khlem da rung shapoh. Kaei kaba la khanglad ïa u ban rung shapoh ngim lah satia ban tip. Haba u Petrus ula poi, da ka jingshlur ula rung beit beit shapoh khlem da don kano kano jingpyrkhat arsien. Ula ïohi ïa ki jaiñ linen basynjor bad ïa ka jaiñ kaba sop ïa ka khlieh u Jisu. Kane ka pynpaw ba ym dei satia ba la don batuh ïa ka met u Jisu, namar lada don ba leh kumta kim nym ieh ïa kine ki jaiñ rem hangta. Kane ka pynpaw ïa ka bor bamaïan jong u Jisu ban mihpat khlem da don kaei kaei ba ban suba ba ïa ka met jong u la don batuh.

Ynda u Petrus u lah dep rung ha ka jyntep bathylli, uta u wei u synran  ruh u la rung. Ngi khlem ïoh jingtip kaei u la iohi, bad khlem artatien ba u ruh u la ïohi ïa kaei kaba u Petrus u la ïohi, khamtam ka jaka ka ba don ka jaiñ linen basynjor. U Ïoannis u la ban biang da kaba ong, ‘u ïohi bad u la ngeit’. Ïa ka ei u ngeit? Ka dei mo ba u ngeit ba u Jisu u la jah? Em, ma u, u ngeit ha ka Jingmihpat! U Ïoannis u dei uba nyngkongeh na baroh, uba ngeit ba u Khrist u dang im.

Ka jingpuson

Ha ka jingim Khristan Catholic jong ngi bunsien ngi la rakhe pyndonburom ïa ka jingmihpat u Jisu. Ngi tip shaphang jong ka hynrei ngi klet pat ïa ka jingaiei kaba ngi ïoh ha kane ka por. U Jisu u la jop ïa ka jingïap! ka jingïap kam dei ka jingkut jong kiei kiei. Ka dei ka jynkhang jong ka jingim bymjukut. Ngi dei ban pyrshang ba kane ka jngmihpat u Jisu ka dei ban don bynta ha ka jingim Khristan jong ngi. Ka Paskha ka dei ka sngi bakhraw tam ha ka Balang. Ka jingmihpat u Jisu ka dei ban pynkynmmaw ïa ngi ba dang don jingim hadien ka jingïap. kumjuh ruh ka jingmihpat u Jisu ka pynkynmaw ïa ngi ba dang don kiei kiei kiba ngim lah ban ïohi da la ki jong ki khmat hynrei ka mynsiem jong ngi kan sa ïohi bad ïohmad ha ka hima u Blei. wat lada ka met jong ngi kan kylla dewmet noh hynrei ka mynsiem kan im shijunom.

Ngi lah ban kylli ïa lade, ka mut aiu ban im? Kaei ka thong jong ka jingim jong ngi? Haei ka dohnud jong ngi ka don ha ka jingim? Ka jingim ka don kawei ka thong, kata ka dei ka jingpynkhreh jong ngi na ka bynta ka jingim bymjukut.

Ngin kylli ruh ïa lade, hato ngi im shisha kum kita ki briew kiba ngeit ha kane ka jingimpat. La ngi ngeit shisha, nga kyrmen bad ngeit skhem ba ka jingim Khristan jong ngi kan paw ha ka jingim jong ngi, ha ki ktien kiba ngi kren bad ha ki kam kiba ngi leh. Ngin ïohi ïa kiei kiei da ka jingieid. Bad ngin don barabor kata ka jingkyrmen ba ha kawei ka sngi ngin sa ïoh shong bad u Blei shijunom kumba u Paulus Apostol ula ong ha ki nong Philipi:

“Kumba phi tip bha, ka shnong trai jong ngi ka long ha bneng, bad dei nangta ba ngi khmih lynti hir hir ba Un wan u Nongpynim jong ngi, u Trai Jisu Khrist” (Phil 3:20)

Kumjuh ruh u Ïoannis Bakhuid ha ka shithi bayngkong jong u ula ong: “Ko ba-ieid tam, ngi long mynta ki khun u Blei. Kam pat paw ngin sa long kum-ei. Hynrei kane ngi tip: ynda u Khrist Un wan paw, ngin sa long kum ma U, namar ngin sa ïohi ïa U kumba U long shisha” (Ïo 3:2).

U Blei u la pdiang biang ïa ngi kum ki khun baieid jong u lyngba ka jingïap bad jingmih jong u Jisu. Ïa ngi la siew spah da ka snam jong u Khun bamarwei jong u Blei: “Te namarba la pynmihpat ïa phi lem bad u Khrist, to wad ïa kiei kiei kiba haneng, shaba u Khrist U shong­khet ha ka kamon jong u Blei. To im jingmut ïa kiei kiei kiba haneng, ym ïa kiei kiei kiba ha ka khyndew. Namar phi la ïap, bad ïa ka jingim jong phi la buhrieh lang bad u Khrist ha u Blei. Ynda u Khrist-ka jingim jong ngi-Un paw, hangta phi ruh phin paw lang bad U ha ka burom” (Kol 3:1-4). Namarkata kumba ïa ngi la dep siew spah da ka snam u Jisu, to ngin long kita ki nongbud ba khlaiñ ha ka jingngeit bad ki khun jong ka jingmihpat.

        Br. Glorious T. Shullai SDB